Žene u muzici

Najpre ćete čuti delo nazvano Raspoloženja Džuli Mandel, kompozitorke rođene u Njujorku 1927. godine, koja je studije završila na UCLA. Nakon što je osvojila nagrade na studentskom takmičenju za kompozitore – u kategorijama za popularnu i klasičnu muziku, karijeru je razvijala pišući dela različitih žanrova, a bila je aktivna i kao tekstopisac. Višedecenijski rad ove umetnice bio je usmeren i na pozorište, posebno mjuzikle, dok se u njenom opusu nalaze i gudački kvarteti, ostvarenja kamerne i solističke instrumentalne muzike, solo pesme, kao i horske kompozicije.

Nakon toga slede tri kompozicije Rejn Vordington: Onda ponovo, Releji i Ples u dvoje. Ovu samouku autorku kritičar magazina American Record Guide opisao je kao „kompozitorku razvijene mašte, emocionalne izražajnosti i pesničkog senzibiliteta, u čijoj muzici postoji jedinstvena, 'duboka' unutrašnjost”. Opus Rejn Vordington obuhvata dela za orkestar i kamerne ansamble, kao i ostvarenja za pojedinačne instrumente, a ona su imala izuzetno dobar prijem u krugovima stručne javnosti i publike širom sveta: od Brazila, Islanda, Kipra, Italije i Indije.

Elegiju za violinu i violončelo Ejdrijen Albert odsviraće Ana Kromvel i Mira Friš, a ova kompozitorka je ovenčana brojnim nagradama; njena dela za kamerne ansamble, horove, orkestre, kao i vokalna ostvarenja i ona namenjena duvačima, izvođena su širom Amerike. Komponovanjem je počela da se bavi 1990. godine, a pre toga je dugogodišnju karijeru razvijala kao solo pevačica koja je plodnu saradnju ostvarila sa brojnim kompozitorima, među kojima su Lenard Bernstajn, Filip Glas i Ganter Šuler.

Emisiju će zaokružiti kompozicija po kojoj je i naslovljen album – Plesanje po staklu – Viktorije Bond, kompozitorke i dirigentkinje čija dela je kritičar New York Times-a pohvalio rečima da su „moćna, stilski raznovrsna, ali tehnički izuzetno zahtevna”. Zanimljivo je da njena opera Klara, koju je komponovala povodom obeležavanja dva veka od rođenja Klare Šuman, imala čak jedanaest izvođenja na Uskršnjem festivalu u Baden-Badenu aprila 2019, a tom prilikom nemačka štampa istakla je sledeće: „Viktorija Bond svakom liku daje trodimenzionalnost, obogaćenu jedninstvenim muzičkim bojama”.

Kompozicija Plesanje po staklu zasnovana je na kineskoj narodnoj pesmi o reci Liujang koja protiče kroz pokrajnu Hunan, a bila je među omiljenim numerama uličnih muzičara koji su je izvodili najčešće uz pratnju bubnja. Melodija ove pesme inkorporirana je i u patriotsku pesmu koja slavi Mao Cedunga, jednu od najznačajnijih ličnosti u modernoj istoriji Kine, koji je rođen upravo u pokrajni Hunan.

Urednica Irina Maksimović Šašić