"Tamo daleko" odjeknulo Osnabrikom: Mladi iz Srbije čuvari sećanja na pretke

Mladi gosti iz Srbije bili su smešteni kod porodica domaćina u Langenhagenu, što je omogućilo neposredno upoznavanje sa svakodnevnim životom, kulturom i običajima nemačkih porodica. Razmenu je organizovalo Udruženje „Pomoć mladom životu" iz Langenhagena, čiji je predsednik dr Željko Dragić. Ovo udruženje dr Dragić je osnovao još kao srednjoškolac pre 28 godina, a od tada se svake godine organizuju susreti mladih iz Srbije, Republike Srpske i Nemačke, sa ciljem izgradnje prijateljstva, međusobnog razumevanja i jačanja evropskih vrednosti.

Za goste iz Srbije pripremljen je bogat i raznovrstan program. Posebnu čast predstavljao je prijem u donjosaksonskom parlamentu, gde je mlade pozdravila potpredsednica parlamenta Sabina Tipelt. Tom prilikom učenici su imali priliku da saznaju više o političkom sistemu Savezne Republike Nemačke, ulozi parlamenta, razvoju demokratije nakon Drugog svetskog rata i značaju očuvanja demokratskih vrednosti među mladim generacijama.

Veliko oduševljenje izazvao je i prijem u Novoj gradskoj kući u Hanoveru, gde je domaćin bio zamenik gradonačelnika Tomas Klaprot. Posebno emotivan trenutak za mlade goste bio je kada su ispred gradske kuće ugledali zastavu Republike Srbije koja je svečano bila istaknuta u njihovu čast. Ovaj gest doživeli su kao znak poštovanja i prijateljstva između dva naroda.

Tokom boravka u Hanoveru učenici su se upoznali sa istorijom glavnog grada Donje Saksonije, grada koji je snažno obeležen delovanjem Martina Lutera i protestantske tradicije. Posetili su i srpsku zajednicu u Hanoveru, kao i jedinstveni kompleks u kojem se na istom prostoru nalaze srpska pravoslavna i grčka pravoslavna crkva, što predstavlja simbol zajedništva i saradnje pravoslavnih naroda.

Posebno mesto u programu zauzela je poseta Osnabriku, gradu mira i sećanja. Upravo u ovom gradu se tokom Drugog svetskog rata nalazio logor za ratne zarobljenike Oflag VI C, u kojem je bilo zatočeno oko 6.500 oficira Kraljevske vojske Jugoslavije. Među njima je bilo oko 5.500 pripadnika SPC, 649 oficira jevrejske veroispovesti, kao i pripadnika drugih naroda i vera koji su služili Kraljevini Jugoslaviji – Slovenaca, Čeha, Slovaka i drugih.

U saradnji sa učenicima Integrisane škole Osnabrik (IGS Osnabrück), brojnim volonterima i partnerima, svečano je otkrivena nova spomen-ploča koja podseća na stradanje i sudbinu jugoslovenskih oficira koji su bili sahranjeni na ovom mestu. Svečanosti je prisustvovalo više od stotinu zvanica, a spomen-ploču je otkrila gradonačelnica Osnabrika Katarina Poter.

Najemotivniji trenutak čitave svečanosti bio je nastup najmlađih članica grupe iz Srbije. Pod rukovodstvom nastavnice Zagorke Kričković, učenice drugog i trećeg razreda:  Marija, Sofija, Neda, Dunja, Greta i Tijana  izvele su pesmu „Tamo daleko". Mnogi prisutni nisu mogli sakriti emocije dok su slušali dečje glasove koji su podsećali na stradanja, ali i na dostojanstvo srpskih oficira koji su daleko od svoje otadžbine provodili najteže godine života.

Posebnu težinu čitavom događaju dalo je prisustvo potomaka nekadašnjih zarobljenika. Iz Novog Sada je došao Milun Ćurivić, unuk ratnog zarobljenika Arse Ćurivića, dok je iz Podgorice doputovao njegov rođak Arso Ćurivić, takođe unuk istog oficira. Obojica su bili duboko dirnuti činjenicom da se i nakon više od osam decenija čuva uspomena na njihovog dedu.

Među mladima koji su posetili Osnabrik bio je i trinaestogodišnji Đorđe Nićota iz Beograda, praunuk jednog od oficira koji su bili zatočeni u logoru. Za njega je poseban trenutak predstavljala poseta mestu gde je sahranjen njegov pradeda, čije ime i sam nosi. Taj susret sa porodičnom istorijom ostavio je snažan utisak na mladog Đorđa i njegovu porodicu.

Nastavnica Nada Dangubić istakla je značaj ovakvih susreta:

„Omladinske razmene nisu samo putovanja. One uče decu toleranciji, poštovanju različitosti i razumevanju drugih kultura. Kada mladi ljudi upoznaju jedni druge, ruše se predrasude i grade prijateljstva koja traju čitav život. Upravo zato je važno da ovakvi programi postoje i da se razvijaju."

Predsednik udruženja i istoričar dr Željko Dragić, koji se već godinama bavi istraživanjem istorije logora Oflag VI C, naglasio je važnost kulture sećanja:

„Svake godine dovodim mlade ljude na ovo mesto jer smatram da je naša obaveza da ne zaboravimo one kojima je oduzeta sloboda. Ovi oficiri su bili daleko od svojih porodica, njihova zemlja je bila okupirana i razorena, a oni su godine proveli iza bodljikave žice. Sećanje na njih nije samo pitanje istorije, već i pitanje ljudskog dostojanstva. Kada mladi ljudi razumeju prošlost, lakše grade mirniju i bolju budućnost."

On je dodao da Srbija mora još snažnije da podržava projekte koji se bave očuvanjem istorijskog pamćenja i negovanjem veza sa potomcima stradalnika širom sveta.

Poseta Donjoj Saksoniji pokazala je da su mladi iz Srbije istinski ambasadori svoje zemlje. Svojim ponašanjem, kulturom, talentom i dostojanstvenim nastupima ostavili su snažan utisak na sve domaćine i bili primljeni na najvišem nivou.

Istovremeno, ovaj susret potvrdio je koliko je važno čuvati uspomenu na prošlost, negovati kulturu sećanja i graditi mostove razumevanja među narodima. Upravo kroz ovakve programe mladi uče da poštuju svoje korene, ali i da otvoreno gledaju ka budućnosti, gradeći prijateljstva i saradnju koja prevazilazi granice i generacije.