Umetnost interpretacije – Državni akademski hor „Glinka”

Iako je tokom istorije više puta menjala ime, ova muzička institucija svoje korene ima u dalekoj 1479. godini, kada je veliki knez Ivan III u Moskvi osnovao „Carsko pevačko sveštenstvo”. Hor, najpre sastavljen samo od muških pevača, a kasnije i od dečaka, nastupao je tokom bogosluženja u Uspenskoj crkvi u Kremlju, da bi potom bio uključen i u različite dvorske proslave. Tokom vladavine Ivana Groznog, koji je u Moskvu doveo Fjodora Krestjanjina i Ivana Nosa, pri horu je osnovana i prva pevačka škola, čiji su učenici vremenom postali i autori novog ruskog repertoara. Petar Veliki je ovaj ansambl preimenovao u „Dvorski hor”, a sa preseljenjem carske prestonice iz Moskve u Sankt Peterburg, grad na Nevi postao je trajna rezidencija ansambla. Do nove faze u razvoju ove institucije dolazi 1740. godine, kada se ukazom carice Ane, pri horu osniva i specijalna škola za obuku orkestarskih svirača, koji će vremenom postati sposobni da izvode i savremeni evropski muzički repertoar. Tokom vladavine Katarine Velike, ansambl je ponovo promenio ime, postavši „Carska dvorska pevačka kapela”, kojom su rukovodili italijanski kompozitori poput Đovanija Paizjela, Domenika Čimaroze, Baltasarea Galupija, Tomaza Traete i Đuzepea Sartija. Na čelo kapele 1796. godine staje Dmitrij Bortnjanski, uz čiju pomoć ovaj ansambl stiče i ugled na evropskoj pozornici. Osim na unapređenju kvaliteta interpretacije, ovaj umetnik je doprineo i unapređenju repertoara ansambla, komponujući brojna ostvarenja za ovaj hor. Na inicijativu ovog kompozitora i dirigenta, 1808. godine kupljeno je imanje na kojem su sagrađena zdanja u kojima je i danas sedište ovog hora. Godine 1837. na čelo ansambla dolazi Mihail Glinka, po kojem hor i danas nosi ime, a u narednim decenijama za pult hora staju i druga velika imena ruske muzike poput Milija Balakirjeva i Nikolaja Rimskog-Korsakova. Do kraja 19. veka, „Carska dvorska pevačka kapela” postala je jedinstvena institucija u svetu i centar za stvaranje, izvođenje i učenje muzike u kojem su stasavali najbolji ruski muzičari. Do velike promene dolazi nakon Oktobarske revolucije, kada je simfonijski orkestar bio izdvojen od kapele, postajući osnova za prvu Sovjetsku filharmoniju. Nekadašnji dvorski hor je nastavio sa koncertnim aktivnostima, nastupajući na radničkim, studentskim i vojnim proslavama, izvodeći repertoar koji su činila dela Glinke, Dargomižskog, Čajkovskog, Musorgskog, Rimskog-Korsakova, Ljadova, Rahmanjinova, kao i narodne i revolucionarne pesme. Hor je ponovo promenio ime 1918, postajući „Petrogradska narodna horska akademija”, a dve godine kasnije, prvi put u svojoj istoriji, u svoj sastav uključuje i ženske glasove. Tokom Drugog svetskog rata, deo pevača odlazi na front, dok je ostatak hora evakuisan iz Lenjingrada, a prvi put u istoriji, na njegovo čelo staje žena, Jelisaveta Kudrjavceva, koja između 1941. i 1943. sa ansamblom održava čak 545 koncerata. Hor se 1944. godine vraća u Lenjingrad i nastavlja sa redovnim aktivnostima, a 1954, povodom obeležavanja 150 godina od rođenja Mihaila Glinke, uzima ime ovog utemeljivača ruske nacionalne škole. Pravu renesansu, ansambl doživljava u savremenom dobu, zahvaljujući Vladislavu Černušenku koji je na čelo hora došao 1974. godine, zauzimajući vodeće mesto u kulturnom životu zajednice i predstavljajući rusku vokalnu umetnost i van granica domovine.

Urednica emisije: Ivana Neimarević