Muzika viva

Semjuel Andrejev je kanadski umetnik rođen 1981. godine, koji poslednjih decenija živi i radi u Evropi. Studije je završio na Kraljevskom konzervatorijumu za muziku u Torontu, da bi se potom usavršavao na Pariskom konzervatorijumu. Nakon stipendije u Madridu, vratio se u Francusku gde je počeo da se bavi pedagogijom, da bi danas bio aktivan kao predavač na Visokoj školi za muziku u Frajburgu. Sredinom druge decenije 21. veka dela Semjuela Andrejeva su počela da privlače sve više pažnju javnosti, a za to je svakako zaslužna i njegova pobeda na takmičenju „Anri Ditije” 2012. godine.

Još od studentskih dana, Andrejev je bio zainteresovan za istraživanje zvuka retkih i neobičnih instrumenata, te se i na njegovom autorskom albumu U pokretu iz 2016. godine, nalazi nekoliko takvih dela. Najpre ćete čuti kompoziciju PLP napisanu za dva klavira i lupofon. Ovaj izuzetno redak drveni duvački instrument pripada porodici oboa, a karakterističan je po tome što ima dublji registar nego standarni instrument. Sagradio ga je Guntram Volf, po kojem je i dobio ime – jer prezime Volf znači „vuk”, odnosno „lupo” na italijanskom – a delo koje večeras slušate je prva kamerna kompozicija napisana za ovaj instrument. Pored ovog dela, čućete i kompoziciju U pokretu iz 2015. godine napisanu za mizetu, odnosno vrstu baroknih gajdi, koje autor uparuje sa violom i klavirom.

Austrijski kompozitor Rajnhard Fuks rođen 1974. godine, studije je završio u Beču, a potom se usavršavao kod Brajana Fernihaua, Marka Strope, Magnusa Lindberga i Klausa Hubera. Dobitnik je brojnih nacionalnih priznanja, kao i porudžbina vodećih ansambala za savremenu muziku. Za poetiku ovog autora značajan je koncept „palimpsesta” – višestrukog naslojavanja značenja i ponavljanja procesa, isijavanja starih elemenata i stvaranja sasvim nove zvučne celine, kao i ideja „vajanja” zvuka. Gotovo vajarskim potezima, Fuks u svojoj kompoziciji Opisi Didoninih osećanja „kleše” materijal, pristupajući mu sa svih strana, odstranjujući višak kako bi se iz tog monolitnog zvuka pomolio oblik sa jasnim obrisima, zvučna celina koja ima svoje fizičke konture i koja drugačije izgleda iz svakog ugla posmatranja.

U emisiji ćete čuti i njegovu kompoziciju Plave šipke inspirisanu istoimenom slikom Džeksona Poloka. Brojni slojevi boje, naizgled nasumično naneseni na platno, Fuksa su podsetili na njegov način rada sa zvukom – formiranje intuitivnog, gotovo organskog procesa, u kojem se motivi variraju i naslojavaju postepeno stvarajući celinu koja postaje razumljiva tek posmatranjem „iz daleka”.

Urednica emisije: Ivana Neimarević