Žene u muzici – Ala Pavlova

Rođena 13. jula 1952. godine u ukrajinskom gradu Vinici, Ala Pavlova se 1961. sa roditeljima preselila u Moskvu gde je pohađala časove na Muzičkom institutu Ipolitov-Ivanov, a potom je upisala studije kompozicije i muzikologije pri Ruskoj muzičkoj akademiji sestara Gnjesin. Od studentskih dana do devedesetih godina bila je pod uticajem dela Ane Ahmatove, znamenite pesnikinje iz Odese, jedne od istaknutih predstavnica akmeizma u književnosti koji je obeležio modernističke trendove ruske poezije na početku dvadesetog veka, a čiji su postulati bili zalaganje za 'zemaljsku' intimnost, apolitičnost i ravnodušnost prema problemima tadašnjeg savremenog sveta. Od 1983. do 1986. godine Ala Pavlova je boravila u Sofiji gde je radila pri Udruženju kompozitora Bugarske, ali i kao programska urednica Bugarske nacionalne opere. Po povratku u Moskvu, u kojoj je boravila do 1989, radila je pri Ruskom muzičkom udruženju, a u tom periodu napisala je na stotine muzikoloških radova publikovanih u ruskim i bugarskim stručnim časopisima. Od 1990. godine živi i radi u Njujorku, gde je postala i članica Udruženja žena kompozitorki.

Opus Ale Pavlove obuhvata veliki broj orkestarskih ostvarenja među kojima je jedanaest simfonija, kao i više instrumentalnih i vokalnih dela izvođenih u Americi, Evropi, Kanadi, Japanu, Indiji, Australiji i Novom Zelandu. Poslednjih godina Pavlova neguje i posebno interesovanje za filmsku i pozorišnu muziku, piše dela za plesne trupe, ali i za decu.

Na početku emisije slušaćete Monolog za violinu i gudače koji je kompozitorka posvetila sećanju na detinjstvo i svog oca koji je, kako je istakla u jednom intervjuu „voleo da svira violinu... iako nije bio profesionalni muzičar, za njega je muzika bila najdragocenija stvar u univerzumu". Nakon toga sledi baletska svita Sulamka, koju je Pavlova komponovala 2003. i 2004. godine od odlomaka iz istoimenog baleta koji je nastao po noveli Sulamka: romansa antike, a koju je 1908. objavio ruski pisac Aleksandar Kuprin inspirisan starozavetnom Pesmom nad pesmama. U ovom ostvarenju predstavljena je dramatična i dirljiva priča o ljubavi između kralja Solomona i siromašne devojke Sulamke, sluškinje u njegovom vinogradu, koja je inače bila i jedina prava ljubav u njegovom životu. Libreto uključuje asirske i egipatske scene, a svi opisani događaji imaju i istorijsku osnovu, uključujući i Velike misterije Izide i Ozirisa.

Emisiju će zaokružiti Četvrta simfonija iz 2002. godine. Inspiraciju za ovu jednostavačnu simfoniju, kompozitorka je pronašla u budističkom konceptu šambale. Sam pojam odnosi se na mistično kraljevstvo skriveno iza snežnih vrhova Himalaja, odnosno, označava mesto sreće, mira, umerenosti i prosvetljenja. Pavlova je ovo delo opisala kao „svoj put do Šambal"e", a u njemu je koristila tonalne strukture, jednostavnu formu i bogato oblikovane melodijske linije koje plene svojom izražajnošću.

Urednica Irina Maksimović Šašić