Muzej zvuka

Od preko 100 Palestrininih misa, čak 43 su štampane tokom njegovog života i to u šest zbirki objavljenih između 1554. i 1594. godine. Sedma zbirka je najverovatnije takođe bila pripremljena tokom kompozitorovog života, jer je objavljena samo mesec dana nakon njegove smrti. U samo dve godine, između 1599. i 1601. u Veneciji je objavljeno još šest zbirki, što svedoči o potražnji za delima ovog autora i ugledu koji je uživao među savremenicima, te dalekosežnom uticaju njegovih kompozicija u oblasti duhovne muzike. I pored velikog broja objavljenih dela, istraživači i dalje ne mogu da utvrde jasnu hronologiju njihovog nastanka, jer se na osnovu odlika stila, podataka u predgovorima, kao i drugih posrednih dokaza, može pretpostaviti da su mnoge od ovih misa nastale znatno ranije nego što su štampane.

U večerašnjoj emisiji čućete dve mise-parodije Đovanija Pjerluiđija da Palestrine zasnovane na istoimenim kompozitorovim motetima. Prva od njih, Hodie Christus natus est, koristi materijal iz moteta objavljenog u Veneciji 1575. godine. Muzički materijal moteta pojavljuje se u svim stavovima misnog ciklusa, dok prvi stav započinje direktnim citatom početnih taktova moteta. U gustom tkanju mise, prepoznaje se pre svega harmonska sekvenca teme moteta, koju Palestrina kombinuje i modifikuje, prilagođavajući je novom materijalu.

Misa Assumpta est Maria jedan je od karakterističnih primera autorovog bogatog, svetlog zvuka, koji je ostvario udvajanjem visokih glasova, soprana i tenora. Materijal iz parodiranog moteta pojavljuje se na samom početku mise, a zatim prožima sve stavove ciklusa, stvarajući zanosan muzički tok, koji je doprineo da ovo delo, uz Misu Pape Marčela bude jedna od najizvođenijih Palestrininih misa.

Urednica Ivana Neimarević