Čitaj mi!

Vek harmonike – Koncert Vladimira Blagojevića i Saše Mirkovića

Snimak koncerta harmonikaša Vladimira Blagojevića i violiste Saše Mirkovića, koji je iz ciklusa njihovih nastupa pod nazivom Nova muzika za violu i harmoniku održan 10. decembra 2019. godine u Galeriji Progres u Beogradu. Premijerno su izvedena dela Lazara Đorđevića, Ane Gnjatović, Irene Popović, Davida Mastikose, a čućete i kompozicije Maje Bosnić i Dragane Jovanović.

Duo Mirković – Blagojević nastupa od maja 2014. godine, od kada su ostvarili niz uspešnih koncerata. Sada su već poznati kao interpretatori savremene muzike domaćih autora, i to prvenstveno dela koja su kompozitori pisali za njih. Otvorenost i izražen virtuozitet ovih muzičara inspirisali su brojne kompozitore da prethodnih nekoliko godina istražuju izražajne mogućnosti ansambla, te je ovaj duo do sada premijerno izveo više od dvadeset kompozicija.

Na početku emisije čućete premijerno izvođenje kompozicije pod nazivom Kraguj Lazara Đorđevića. Saradnja sa violistom Sašom Mirkovićem i akordeonistom Vladimirom Blagojevićem na različitim projektima bila je podstrek za Đorđevića da napiše kompoziciju Kraguj koja će, kako sam autor kaže, spojiti muzikalnost i virtuozitet ovih sjajnih izvođača. Poetika dela plod je dugogodišnjeg istraživanja na polju zvuka, odnosno stalnog traganja autora za novim izražajnim sredstvima, a kako naslov sugeriše, ovom kompozicijom Đorđević je težio da predstavi svu raskoš i snagu ptice po kojoj je njegov rodni grad dobio ime.

Hodanje sa ili bez Bernharda Ane Gnjatović iz 2019. godine nosi još i naziv Hodanje B74, a napisana je za duo Mirković – Blagojević. Po rečima autorke, jednostavnu frazu koja se zasniva na nekoliko fiksnih i većem broju promenljivih parametara, izvođači ponavljaju osluškujući jedan drugog. Suština je da budu što bliži po registru, boji, kvalitetu tona i dinamici, odnosno, da budu jedno drugom ogledalo. Odlomci iz istoimene novele (Hodanje) Tomasa Bernharda čitaju se prema zasebno zadatom redosledu i pravilima, ne ometajući muzički tok.

Sledi Diptih Irene Popović. Po rečima autorke, „niz zamrznutih poetskih trenutaka u kojima je ples osnovna inspiracija”. Motivi koji se smenjuju preuzeti su iz pozorišnih predstava, s obzirom na to da je njen opus u velikoj meri posvećen upravo svetu teatra, za koji je i višestruko nagrađivana. Kompoziciju karakteriše tonalnost i jasna struktura a glavni tematski materijali se smenjuju na harmonic ii violi kroz različite kontrapunktske tehnike.

Stvarajući Trihord 2019. godine, David Mastikosa, mladi banjalučki kompozitor, vodio se idejom da manje nota znači više odgovornosti, dok izvođači imaju na raspolaganju prostor da u delo učitaju svoje vizije interpretacije, te je u izgradnji muzičkog toka ove kompozicije veoma važan odnos i stvaralačka energija izvođača, kao i okosnice za izvođenje koje je zamislio kompozitor.

Ostvarenje /com.app.data Maje Bosnić, iz 2018. godine, ima podnaslov: Večno promenljiva kompozicija za muzičare sa mobilnim aplikacijama. U svojim delima Maja Bosnić koristi zvuke iz svakodnevnog života, te često instrumente pretvara u mašine ili predmete. U fokusu ove kompozitorke eksperimentalne konceptualne muzike, trenutno je istraživanje mobilnih aplikacija kako bi, po njenim rečima, iz njih izvukla maksimalan zvučni i umetnički potencijal.

U kompoziciji /com.app.data Maja Bosnić koristi besplaltne aplikacije za pametne telefone sa Google play i Apple store-a uporedo sa muzičkim instrumentima, i to tako da one diktiraju muzički materijal, reaguju na živi zvuk instrumenata, stvaraju i proizvode zvuk, diriguju izvođačima i uživo ih snimaju i reprodukuju uz dodatne efekte. Duo Mirković – Blagojević premijerno je izveo ovu kompoziciju na festivalu Timsonia 2018. godine u Temišvaru, a delo se nalazi i na programu ovogodišnje, 29. Međunarodne tribine kompozitora u Beogradu.

Na kraju emisije, u interpretaciji dua Mirković – Blagojević, čućete i kompoziciju Trik Oma dazas Ašu Iv La Du Dragane Jovanović. Iza ovog neobičnog naziva na prvi pogled, skrivaju se zapravo Tri komada za Sašu i Vladu, koji nose nazive: Sećanje na valcer, Pušči me i Ajdes Virajs Amo, odnosno Ajde sviraj samo.

Urednica emisije Marija Vuković