Porodice žrtava brane Garsona

Pred španskim Vrhovnim sudom danas je izlaganjem prvih svedoka odbrane nastavljeno suđenje sudiji Baltasaru Garsonu, optuženom za kršenje dogovora o amnestiji iz 1977. kada je naložio istragu o zločinima iz vremena diktature Fransiska Franka.

Marija Martin (81) je svedočila o tome kako su snage lojalne Franku 1936. godine, kada je imala samo šest godina, upale u njeno selo u srednjoj Španiji i odvele 27 muškaraca i tri žene, među kojima je bila i njena majka Agustina.

Ona je kasnije novinarima pokazala fotokopije starih slika njene porodice i malu svesku sa nacrtanom mapom masovne grobnice u kojoj pretpostavlja da se nalaze ostaci njene majke.

Drugi svedok koga je sud danas saslušao bila je Pino Sosa (75) sa Kanarskih ostrva, čijeg su oca Frankove snage odvele sa grupom muškaraca.

"Tukli su ih. Držali su ih u zarobljeništvu i radili im strašne stvari", rekla je ona, dodajući da su Frankove snage čak ukrale hleb i so iz njene kuće.

Ona je ispričala da je njena majka tražila oca, ali da ga nikada nije našla, već da su im vlasti na kraju izdale potvrdu o njegovoj smrti.

Garson (56) je juče na sudu negirao da je zloupotrebio položaj kada je, uprkos dogovoru o amnestiji, naložio istragu o sudbini 114.000 ljudi, koji su nestali za vreme građanskog rata u Španiji (1936-1939) i diktature generala Franka (1939-1975).

Predviđeno je da na suđenju govore 22 svedoka odbrane koji će svedočiti u ime porodica žrtava od kojih su mnoge sahranjene u masovnim grobnicama širom Španije.

Očekuje se da će suđenje trajati najmanje mesec dana.

"Krstaš evropskog pravosuđa"

Garson je u maju 2010. godine suspendovan sa dužnosti u Nacionalnom sudu, koji je najviši krivični sud u Španiji i sada radi kao konsultant Međunarodnog krivičnog suda u Hagu.

Optužbu protiv njega podigle su desničarske organizacije "Čiste ruke" i "Sloboda i identitet".

Garson, koga mediji često nazivaju "krstašem evropskog pravosuđa", smatra da se radi o zločinima protiv čovečnosti koji nisu mogli da potpadnu pod amnestiju.

Istraga o zločinima počinjenim u Frankovo doba pokrenuta je 2008. godine, ali je, pod pritiskom tadašnje socijalističke vlade, ubrzo suspendovana.

Ukoliko bude osuđen u bilo kom od tri slučaja, Garsonu preti zabrana rada do 20 godina, što bi značilo kraj njegove karijere kao sudije.