Umetnost interpretacije – Moris Andre

Moris Andre rođen je 1933. godine u radničkoj porodici na jugu Francuske, a trubu je zavoleo uz svog oca, koji je bio muzičar amater. Kao dvanaestogodišnjak sa njim je počeo da uči da svira kornet, da bi nešto ozbiljniju poduku dobio od porodičnog prijatelja, koji je nekada studirao na Pariskom konzervatorijumu i koji je postavio temelje njegove tehnike. Prepoznajući Andreov talenat, preporučio mu je da upiše ovu visokoškolsku instituciju, ali je mladiću, koji je tada kao i njegovo otac radio kao rudar, život u Parizu bio finansijski nedostižan cilj. Zato se Moris Andre pridružio vojsci, odnosno vojničkom orkestru, čijim članovima je bilo obezbeđeno mesto na Konzervatorijumu. Živeći u vojničkim barakama, uspeo je da uđe u klasu Rejmona Sabariša čije su pedagoške metode, ponekad veoma oštre, iznele na površinu pravi umetnički lik Morisa Andrea. Nakon samo jedne godine, sa uspehom je diplomirao sviranje na kornetu, a godinu dana kasnije i na trubi. Na svetsku muzičku scenu Andre je stupio 1955. godine, pobedom na Međunarodnom takmičenju u Ženevi. Interesantno je da je 1963, kada je imao 30 godina, bio pozvan da bude član žirija Međunarodnog takmičenja u Minhenu, ali kad je shvatio da zadovoljava kriterijume takmičenja, odlučio da se i sam prijavi, te osvojio prvu nagradu. Ova nagrada je označila početak njegove solističke karijere. Naime, nakon završenih studija, Moris Andre je svirao u vodećim francuskim orkestrima kao što su Filharmonijski orkestar Francuskog radija i Orkestar Lamure, te ansambl Opere Komik u Parizu, ali ga je ovaj uspeh uverio da ima potencijala i za solističku karijeru. Osnovni problem, predstavljao je relativno skučen repertoar, jer truba nikada nije bila posmatrana kao solistički instrument. Kako bi programe svojih koncerata učinio atraktivnijim, Andre je prionuo na pravljenje transkripcija poznatih koncerata za violinu, obou ili neke druge instrumente, prilagođavajući ih trubi. Pored ovog instrumenta, sve češće je svirao i na pikolo trubi, za koju je napravio više od 130 transkripcija.

Tokom sedamdesetih i osamdesetih godina prošlog veka, Moris Andre je svirao širom sveta, sa značajnim orkestrima i dirigentima, održavajući oko 200 koncerata godišnje. Takođe, za sobom je ostavio i veliki diskografski opus sa više od 300 snimaka, pre svega načinjenih za francusku izdavačku kuću Erato. Pored toga, bavio se i pedagogijom, nasleđujući svog profesora, Sabariša, na mestu profesora trube na Pariskom konzervatorijumu 1967. godine. Nastavio je da svira i diskografski beleži svoje nastupe do smrti 2012. godine.

Moris Andre ostao je zapamćen kao jedan od najvećih trubača druge polovine XX veka. Kritičari su isticali „blistavu jasnoću njegovih melodijskih linija bez i najmanje mrlje”, te veoma prirodan način na koji je vladao instrumentom.

Urednica emisije: Ivana Neimarević