Niški Istorijski arhiv obeležava sedamdesetu godišnjicu

Zakon o državnom arhivu, donet na zasedanju Skupštine Kraljevine Srbije u Nišu pre 120 godina, u tom gradu primenjen je tek pola veka kasnije - 1948. godine - osnivanjem arhivskog središta. U Istorijskom arhivu do sada je postavljeno devedeset izložbi posvećenih istoriji grada i okoline.

Izložba povodom sedamdeset godina niškog Arhiva pred javnost iznosi najverednija dokumenta, fotografije i najzanimljivija svedočenja o gradu.

Najstarija i najdragocenija građa Istorijskog arhiva u Nišu je, kako navodi direktorka te institucije Ivanka Stančevski, iz perioda pre oslobođenja od turske vlasti i neposredno posle toga, iz 19. veka.

Na najstarijem dokumentu Arhiva, bakrotisku iz 1737. godine, prikazano je kako Turci predaju ključeve Niša austrijskom feldmaršalu Filipiju Prvom. Na njemu, između ostalog, piše:

"Ovaj grad leži nedaleko od poznate, pre nekoliko godina preotetog od Turaka, carske tvrđave Beograda. Nekada se zvao Naisus ili Nesus, u svoje vreme glavni grad Srbije, od koga je Beograd udaljen 8 dana putovanja neki računaju i 9 dana."

Najteže je nešto izdvojiti iz bogate arhivske građe, kaže autorka izložbe Ljiljana Đurović koja u arhivu radi više od trideset godina. Za nju je period posle oslobođenja Niša od Turaka najinspirativniji:

"Niš je potpuno menjao izgled, rušile su se stare kuće, popravljale ulice, kaldrme, tako da je on dobijao izgled evropskog grada, jer u to vreme niču i mnogi objekti."

U Arhivu se čuvaju dokumenta starija od 30 godina, ali samo ukoliko ima prostora. Istorijski arhiv u Nišu odnedavno nema više taj problem.

"Prođe trideset godina - institucija, mi to zovemo registraturom, jednostavno podnese zahtev za arhiviranjem, mi to prihvatimo u najnovije vreme sve češće jer imamo prostora", ističe Ivanka Stančevski.

Za sedamdeset godina, Arhiv je prikupio 3.300 metara arhivske građe u 885 fondova i sedam zbirki.

broj komentara 0 pošalji komentar