Dela Narodnog muzeja vlasništvo Srbije

Narodni muzej u Beogradu saopštio da su sva dela u njegovim zbirkama "zakonito vlasništvo Srbije" i da je iznenađen medijskim napisima u kojima se insinuira da u svojim zbirkama ilegalno drži dela poznatih svetskih umetnika.

Reagujući na pisanje agencije Rojters da su Srbiju tužili naslednici jedne francuske umetničke kolekcije čija se dela navodno nalaze u Narodnom muzeju, nacionalni muzej je saopštio da je zbirka Eriha Šlomovića - koja je delom formirana od radova koji potiču iz kolekcije Ambroaza Volara, a delom ličnim angažovanjem samog Šlomovića - predata Narodnom muzeju na staranje 1949. godine.

"Od tog trenutka ona je dostupna javnosti, dela iz zbirke bila su izlagana na stalnoj postavci i u okviru brojnih tematskih izložbi, predstavljana je u okviru raznovrsnih publikacija, naučno popularnih filmova i drugih medija", navodi se u reagovanju muzeja.

U saopštenju se navodi i da su na istraživanju samih dela iz kolekcije radili i danas rade najveći svetski stručnjaci iz moderne umetnosti, a da je kolekcija segmentarno bila javno prikazivana i publikovana u okviru domaćih i inostranih projekata od 1949. do danas.

"Narodni muzej je uvek isticao poreklo dela, poštujući sve profesionalne standarde, kao i samog kolekcionara, koji je prvi put dela francuskih umetnika iz svoje zbirke predstavio javnosti na izložbi u Zgrebu 1940. godine uz prateći katalog u kojem su bila reprodukovana sva dela", navodi se u saopštenju.

Muzej podseća da je zbirka 1989-90 godine još jednom integralno prikazana u Zagrebu i da je "uvek bila javna i njeno poreklo je uvek bilo jasno i isticano".

Veći deo zbirke koja broji 360 slika, crteža i grafika čine radovi na papiru, a celokupna zbirka se čuva po najvišim svetskim standardima o zaštiti umetničkih dela, uz stalan konzervatorsko-restauratorski nadzor.

"Narodni muzej dostupnošću zbirke, čuvanjem, predstavljanjem i promocijom dela iz zbirke Eriha Šlomovića pokazuje da nema govora o ilegalnom posedu zbirke, koja je zakonito vlasništvo Srbije", zaključuje se u saopštenju.

Inače, agencija Rojters je prenela da su tri francuska naslednika kolekcije od 429 umetnina, među kojima i dela slikara 19. veka Renoara, Matisa i Degaa, tužili Srbiju tvrdeći da ih je Narodni muzej u Beogradu ilegalno držao od 1949. godine do danas.

Čim je buknuo Drugi svetski rat u Evropi, deo njegove kolekcije prebačen je kod Jugoslovena Eriha Šlomovića na čuvanje. Međutim, Šlomović, koji je bio Jevrejin, ubrzo je uhapšen i ubijen u koncentracionom logoru 1943. godine. Jugoslovenska vlada kasnije je rekvirirala pomenuta umetnička dela i stavila ih u Narodni muzej, prenosi Rojters.

Advokati podnosioca tužbe tvrde da je Narodni muzej, koji je dozvolio izlaganje u inostranstvu nekih od ovih umetnina, i te kako svestan njihove sporne prošlosti.

"Priča 'Kolekcije Volar/Šlomović' i zakonske odluke donete u Francuskoj stvorile su višedecenijsko komešanje na međunarodnoj sceni i nijedan kustos niti direktor muzeja koji drži ova dela ne može biti nesvestan te činjenice", napisao je advokat Fransoa Onora u tužbi podnetoj u sredu, u koju je Rojters imao uvid.

Povodom drugih 190 slika čiji je vlasnik bio Volar, ali koje je kasnije ostavio u Parizu Šlomović, Volarovi naslednici vodili su sudske sporove koje su na kraju i dobili u žalbenom postupku 1996. godine.

U toj kolekciji, ističe Rojters, nalazi se čitavo blago impresionista i drugih dela 19. veka, mrtva priroda Pola Gogena, litografije Pola Sezana i Meri Kasat, više od 50 pastela i crteža Edgara Degaa, kao i određeni broj radova Pjer-Ogista Renoara čije su teme žene, plesačice i svirači gitare.

U kolekciji se nalaze i dela drugih velikih slikara 19. veka i početka 20. veka: Pjera Bonara, Kamija Pisaroa i Morisa Utrila.