Vremeplov (14.11.2010)

Na današnji dan rođena je pozorišna glumica Augusta Vela Nigrinova. Na ovaj dan preminuo je istoričar Sima Ćirković.

1862. - Rođena Augusta Vela Nigrinova, pozorišna glumica
(Ljubljana, 14. 11. 1862 - Beograd, 31. 12. 1908)
Glumica Augusta Vela Nigrinova pojavila se na pozorišnoj sceni  1876. godine u ljubljanskom "Dramatičnom društvu". Član ansambla Narodnog pozorišta u Beogradu postala je 1882. godine. Njena pojava u predstavi "Debora" bila je pravi umetnički događaj. Od tada se umetnički brzo razvijala i uspešno ulazila u teški dramski repertoar tumačeći likove romantičnih ili  tragičnih heroina. U dvadesetpetogodišnjoj karijeri, Nigrinova je odigrala  oko 400 uloga. U istoriji srpske glume, ostala su zapamćena njena izvođenja Julije ("Romeo i Julija"), Ofelije ("Kralj Lir"), Margaret Gotje ("Dama s  kamelijama"), Eboli ("Don Karlos"), Esmeralde ("Zvonar  Bogorodičine crkve"), Safo,  Marije Stjuart... Izraziti glumački dar, uzdržana mimika, scenska lepota,njen duboki alt i, za ono vreme, izuzetno studiozna  obrada uloga, omogućili su joj veliki uspeh kod kritičara i publike, koja ju je nazivala našom Eleonorom Duze. Često je gostovala u pozorištima Novog Sada, Zagreba, Ljubljane, Praga, Sofije... Kada joj je ponuđen angažman u češkom Narodnom pozorištu, Nigrinova ga je odbila izjavivši da  joj je  Srbija "najdraža otadžbina". Zavolela je srpsku sredinu i saživela se sa  duhom i mentalitetom Beograda.

2009. - umro Sima Ćirković, srpski istoričar, član Srpske akademije nauka i umetnosti.(Osjek, 29. 1. 1929 - Beograd, 14. 11. 2009)
Bio je jedan od najvećih poznavalaca srpskog srednjeg veka. Objavio je veliki broj radova i monografija, od kojih su najznačajnije Istorija srednjevekovne bosanske države i Srbi u srednjem veku. Akademik Ćirković je sarađivao u većem broju monografija o manastirima (Studenica, Pećka patrijaršija, Esfigmen) i gradovima (Bar, Budva, Golubac, Prijepolje, Smederevo, Sremska Mitrovica, Sombar, Šabac). U dužem periodu se bavio izvorima: priredio je srpske povelje Lavre svetog Atanasija i srpske povelje manastira svetog Pantelejmona. U najnovija istoriografska dela akademika Ćirkovića spada knjiga The Serbs („Srbi", London 2004) objavljena u biblioteci „Narodi Evrope" britanske izdavačke kuće The Blackwell Publishing. Delo, koje na lucidan i eruditivan način obraćuje srpsku istoriju od doseljavanja Slovena do kraja 20. veka, pojavilo se i u izdanju na srpskom jeziku 2005. i to u identičnoj opremi kao prethodno englesko izdanje. Osim toga, Zavod za udžbenike i nastava sredstva je objavio prvu stručnu monografiju posvećenu najmoćnijem srednjevekovnom vladaru Srbije Stefan Dušan, kralj i car (Beograd 2005), koju su zajedničkim radom napisali akademik Ćirković i njegov dugogodišnji prijatelj i saradnik Božidar Ferjančić.

1716. - Umro Gotfrid Vilhelm Lajbnic, nemački filozof i  matematičar
(Lajpcig, 01. 07. 1646 - Hanover, 14. 11. 1716)

1765.  - Rođen Robert Fulton, američki inženjer, konstruktor prvog  parobroda u svetu "Klermon"
(Mala Britanija, 14. 11. 1765 - Njujork, 24. 02. 1815)

1814. - Rođen Janko Šafarik, istoričar i filolog
(Kiškereš, 14. 11. 1814 - Beograd, 18. 07. 1876)

1831. - Umro Georg Vilhelm Hegel, nemački filozof
(Štutgart, 27. 08. 1770 - Berlin, 14. 11. 1831)

1840. - Rođen Klod Mone, francuski slikar
(Pariz, 14. 11. 1840 - Živerni, 05. 12. 1926)

1884. - Umro Alfred Edmund Brem, nemački zoolog
(Retendorf, 02. 02. 1829 - Vajmar, 14. 11. 1884)

1889. Rođen Džavaharlal Nehru, indijski političar i državnik, prvi predsednik nezavisne Indije 
(Alahabad, 14. 11. 1889 - Nju Delhi, 27. 05. 1964)

1921.  - Kanadski istraživači Frederik Benting i Čarls Best  izolovali  insulin, u spomen na ovo otkriće 14. novembar se obeležava kao Svetski dan borbe protiv dijabetesa

1926. - Štampan prvi broj lista  "Filmske novine"

1935.   - Rođen Husein, jordanski kralj
 (Aman, 14. 11. 1935 - Aman, 07. 02. 1999)

 1946. - Umro Manuel de Falja, španski kompozitor i pijanista
(Kadiz, 23. 11. 1876 - Alta Grasia, 14. 11. 1946)

1948.  - Rođen Čarls, princ od Velsa, britanski prestolonaslednik
 (London, 14. 11. 1948.)

 1950. - Isidora Sekulić postala redovan član Srpske akademije nauka i umetnosti

1951.  - Potpisan sporazum o vojnoj pomoći  SAD Jugoslaviji

1966.  - Otvoren prvi butik u Beogradu -"Eva"

 1984.  - Rođena Marija Šerifović, pevačica, pobednica takmičenja za "Pesmu Evrovizije"
(Kragujevac, 14. 11. 1984)

1994. - Uspostavljen  kopneni saobraćaj ispod kanala Lamanš.

1994. - Umro Rastko Tadić, pozorišni glumac i reditelj
(Nova Varoš, 11. 03. 1933 - Beograd, 14. 11. 1994)

1999. - Umro Vane Marinović, književnik
(Kosovska Mitrovica, 17. 05. 1926 - Beograd, 14. 11. 1999)

2009.   - Umro dr Sima Ćirković, istoričar, profesor Filozofskog fakulteta u Beogradu, akademik
(Osijek, 21. 01. 1929 - Beograd,14. 11. 2009)               

broj komentara 0 pošalji komentar