sreda, 08. feb 2012, 20:03
Istorijski snimci – Dirigent Judžin Ormandi
Treći program
Dirigent Judžin Ormandi i članovi Simfonijskog orkestra iz Filadelfije izvode Metamorfoze za 23 gudača Riharda Štrausa. Snimak je zabeležen 1978. godine.
Za 42 godine, koliko je trajala karijera Judžina Ormandija, vođe Simfonijskog orkestra iz Filadelfije, ovaj ansambl je postao jedan od vodećih ne samo u SAD već i u celom svetu. Tradiciju negovanja plemenitog simfonijskog zvuka u Filadelfiji započeo je slavni Leopold Stokovski, od koga je, 1936. godine, palicu preuzeo mladi mađarski emigrant Ormandi koji je do tada već skrenuo pažnju na sebe nastupima u Njujorku i Mineapolisu. Od tog trenutka počinje da živi legenda o Filadelfijskom zvuku, tačnije, specifičnom izvođačkom stilu koji su ova dvojica dirigenata uspela da ustanove vodeći ovaj orkestar gotovo čitav vek. Naime, reč je pre svega o tehničkoj pripremljenosti ansambla, koja podrazumeva besprekornu uigranost u okviru instrumentalnih grupa, ali i veliku mobilnost pojedinaca u različitim kamernim orkestarskim situacijama. S druge strane, Ormandi je, kao i Stokovski pre njega, sa ovim orkestrom radio u maloj dvorani Muzičke akademije, gde su uslovi za razvijanje balansiranog i sofisticiranog zvuka velikog ansambla gotovo idealni.
Filadelfijski zvuk se pored uigranosti i uravnoteženosti odlikuje i studijskim potencijalima, te su slavu ovog ansambla, pored brojnih turneja, pronele širom sveta mnoge ploče koje je Ormandi sa svojim orkestrom zabeležio za Kolumbiju i RCA. Retke negativne kritike upućene ovom orkestru odnosile su se na preteranu ispoliranost zvuka, koja stvara utisak sterilnosti, dok je Ormandiju zameran manjak individualnosti i zasnivanje interpretacije jedino na osnovu partiture. Međutim, i pored kritika, snimci koji su ostali iza ovih muzičara, svedoče o jednoj značajnoj, dugoj tradiciji, koja čini sastavni deo istorije muzike 20. veka.
Autor emisije Milan Milojković.
